Testosteron çatışmazlığı

Bu nədir

Testosteron çatışmazlığı (hipoqonadizm) bədənin kifayət qədər testosteron istehsal etməməsidir. Diaqnoz üçün iki şərt lazımdır: uyğun əlamətlər və ayrı günlərdə təkrar təsdiqlənmiş aşağı nəticə. Bir dəfə, istənilən saatda verilən analiz diaqnoz üçün kifayət etmir, çünki testosteron səhər yüksək olur, axşama doğru azalır, yeməkdən və xəstəlikdən müvəqqəti düşə bilir.

Səbəb iki səviyyədə ola bilər. Problem xayaların özündə olduqda LH və FSH (hipofizin xayalara verdiyi əmr hormonları) adətən yüksək olur. Beyin səviyyəsində olduqda isə bu hormonlar aşağı və ya normal görünür.

Ayrıca bir forma da var: funksional hipoqonadizm. Burada struktur xəstəlik yoxdur, hormon sistemini piylənmə və metabolik pozğunluq özü basqılayır. Qarın piyində testosteronun bir hissəsi estradiola çevrilir, iltihab maddələri və leptin isə beyindən gələn siqnalı zəiflədir.

Niyə vaxtında bilmək vacibdir

Testosteron metabolik hormondur. Müşahidə tədqiqatlarında testosteronu aşağı olan kişilərdə insulin rezistentliyi, metabolik sindrom və 2-ci tip diabet daha tez-tez rast gəlinib. Əlaqə iki tərəflidir: piylənmə testosteronu salır, aşağı testosteron isə qarın piyinin toplanmasını və əzələ itkisini asanlaşdırır.

Səhv diaqnozun da riski var. Piylənmə və diabetdə SHBG (testosteronu daşıyan zülal) aşağı düşür, ona görə ümumi testosteron aşağı görünə bilər, halbuki sərbəst hissə normaldır. Belə rəqəmə görə həyat boyu davam edə biləcək müalicəyə başlamaq düzgün deyil. Kənardan verilən testosteron sperma istehsalını da basqılaya bilər.

Yanaşmamız

Ölçürük. Analiz səhər tezdən, ac qarına və kəskin xəstəlikdən kənar dövrdə verilir, aşağı nəticə ikinci dəfə təsdiqlənir. Lazım olduqda SHBG, sərbəst testosteron, LH və FSH əlavə olunur. Eyni zamanda şəkər, lipidlər, qaraciyər və bel ətrafı qiymətləndirilir.

Birlikdə anlayırıq. Aşağı testosteronun səbəbini sizinlə birlikdə aydınlaşdırırıq: struktur problemdir, yoxsa metabolik vəziyyətin nəticəsi.

Fərdi plan. Funksional formada əsas yükü arıqlama, hərəkət və yuxu daşıyır, çünki metabolik pozğunluq düzəldildikdə testosteron da yüksələ bilir. Hormon terapiyası yalnız təsdiqlənmiş diaqnozdan sonra, fayda və risklər müzakirə olunaraq həkimlə birlikdə qərara alınır.

Təkrar ölçürük. Müəyyən müddətdən sonra hormonlar və metabolik göstəricilər yenidən yoxlanılır.

Nə vaxt müraciət etməli

• Cinsi istək azalıb, səhər ereksiyaları seyrəlib.
• Bir analizdə testosteron aşağı çıxıb və nə edəcəyinizi bilmirsiniz.
• Diabet, piylənmə və ya piyli qaraciyər var, yanında yorğunluq və əzələ itkisi müşahidə olunur.
• İdmanla belə əzələ toplamaq çətinləşib.
• Kimsə sizə analizsiz testosteron, "booster" və ya hormon iynəsi təklif edib.

Bu səhifə məlumat xarakterlidir və həkim müayinəsini əvəz etmir.